ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္အမ်ိဳးသမီးမ်ားအတြက္ အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းမ်ား ႏွင့္ လစာေလ်ာ့သြားျခင္းမရွိဘဲ အိမ္မွေန၍ အလုပ္လုပ္ျခင္း
Summary
When women who are working at an office, company, organization or factory, get pregnant, they have to take a leave. A developing country like Myanmar where proper rules and regulations for labour rights are not justified, cannot ascertain wages for such women during their confinement and after birth. Not only do women have difficulties with little wages during their pregnancy but men also do not get their wages while they are taking care of their baby and wife by taking a leave from their workplace. Hence, what kind of job opportunities should we create for such married people? Pregnant women can create handicrafts such as floral arrangements, painting, knitting, and weaving baskets with unused papers at home. In this Information and Communication Technology era, fathers can also work on their laptops or computers from home without reduction in their salaries during taking a leave.
ရံုး၊ ကုမၸဏီ၊ အဖြဲ့အစည္း၊ စက္ရံုအလုပ္ရံု စသျဖင့္ အလုပ္အကိုင္ဌာနမ်ားတြင္ အလုပ္လုပ္ကိုင္လ်က္ရွိေသာ အိမ္ေထာင္သည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ကိုယ္ဝန္ေဆာင္လာရတဲ့အခါ အလုပ္နားရတာေတြ ခြင့္ယူရတာေတြ ရွိတတ္ပါတယ္။ အလုပ္အကိုင္ႏွင့္ပတ္သက္တဲ့ ဥပေဒမ်ားကို တိက်ေသခ်ာစြာ မေရးဆြဲထားေသးေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံကဲ့သို့ ဖြံ့ျဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ၄င္းအမ်ိဳးသမီးမ်ားအတြက္ အလုပ္နားရတဲ့ အခ်ိန္မွာ လစာဝင္ေငြ အခက္အခဲမ်ား ရွိတတ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ထိုအမ်ိဳးသမီးမ်ားအတြက္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ မည္ကဲ့သို့ေသာ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းမ်ား ေပးသင့္ပါသလဲ။
(Somewhere in Yangon, capital city of Myanmar)
The Myanmar Garment Manufacturers Association စာမ်က္ႏွာတြင္ ေဖာ္ျပထားေသာ ၂၀၀၈ ဖြဲ့စည္းပံုအေျခခံဥပေဒမွာ အလုပ္သမားေရးရာနဲ့ ပတ္သက္တဲ့ ေရးသားခ်က္မ်ားမွ ေကာက္ႏွုတ္ခ်က္အရ-
-
အမ်ိဳးသမီး အလုပ္သမားမ်ားသည္ သားဖြားမီးေနျခင္း မျပဳမီ ၆ ပတ္ ႏွင့္ သားဖြားမီးေနျပီး ၈ ပတ္၊ စုစုေပါင္း ၁၄ ပတ္ အလုပ္နားခြင့္ရွိသည္။
-
မီးမဖြားမီ အရင္ႏွစ္ (လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္)မွ ပ်မ္းမွ်လစာရဲ့ ၇၀ ရာခိုင္ႏွုန္းကို အလုပ္နားခ်ိန္အတြင္း ရယူပိုင္ခြင့္ရွိသည္။
-
ထို့ျပင္ ကေလးေမြးဖြားျပီးသည္ႏွင့္ လစာ၏ ၅၀ ရာခိုင္ႏွုန္း (အမႊာေမြးလွ်င္ ၇၅ ရာခိုင္ႏွုန္း၊ သံုးမႊာေမြးလွ်င္ ၁၀၀ ရာခိုင္ႏွုန္း) ရယူပိုင္ခြင့္ရွိသည္။ ထို့ေၾကာင့္ အလုပ္နားေနသည့္ ၈ပတ္အတြက္ ပ်မ္းမွ်လစာရဲ့ ၁၂၀ ရာခိုင္ႏွုန္းကို ကေလးေမြးဖြားျပီးလွ်င္ စီမံခန့္ခြဲ ေပးအပ္မည္ျဖစ္သည္။
မိခင္ မီးေနစဥ္ ကေလးအား ေစာင့္ေရွာက္ရန္အတြက္ ဖခင္သည္ ၁၅ရက္အထိ လစာမရဘဲ အလုပ္နားခြင့္ရွိသည္။
(Book cover made of origami paper)
ဖြဲ့စည္းပံု ဥပေဒတြင္ ဤကဲ့သို့ ေရးသားတင္ျပထားေသာ္လည္း မေကာင္းသည့္ ဆိုးဝါးသည့္ အလုပ္ရွင္ႏွင့္ ေတြ့လွ်င္ မိန္းမသားမ်ားအတြက္ လစာဝင္ေငြ ထိခိုက္မည္မွာ အမွန္ပင္ျဖစ္သည္။ စက္ရံုမ်ားတြင္ လုပ္ကိုင္ေနရေသာ မရွိခ်ိဳ့တဲ့ ဆင္းရဲသားမ်ားအေနျဖင့္ ဘယ္လို အသက္ရွင္ေနထိုင္ပါမလဲ။ ဒါေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ကာလအတြင္း အမ်ိဳးသမီးမ်ားအတြက္ ယာယီအလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းမ်ားျဖစ္ၾကေသာ အိမ္တြင္းမွု ပန္းထိုးအႏုပညာ၊ ပန္းခ်ီ၊ ခ်ည္ထည္ထိုးျခင္း၊ ပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းျခင္းျဖင့္ အသံုးမျပဳေတ့ာတဲ့ စကၠဴစာရြက္မ်ားကို ျပန္လည္တီထြင္ျခင္း အႏုပညာမ်ား ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အမ်ား အျပားလိုအပ္သည္။
(Floral arrangements at a wedding)
“မိခင္ မီးေနစဥ္ ကေလးအား ေစာင့္ေရွာက္ရန္အတြက္ ဖခင္သည္ ၁၅ရက္အထိ လစာမရဘဲ အလုပ္နားခြင့္ရွိသည္။” ဟူေသာ သတ္မွတ္ခ်က္ကိုလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ျပန္လည္ ေရးသားျပဳျပင္သင့္သည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ကေလးဖခင္မ်ားအေနျဖင့္လည္း အိမ္မွေန၍ မိမိ ကေလးႏွင့္ ဇနီးကို ၾကည့္ရွဳေစာင့္ေရွာက္ရင္း အလုပ္လုပ္ကိုင္ႏိုင္ရန္ အခြင့္အလမ္းမ်ားလိုအပ္သည္။ ဤကဲ့သို့ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ရင္ နည္းပညာႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရးသည္ လြန္စြာ အေရးပါလွေပသည္။
(Myanmar painting picture at a painting shop of Bogyoke Market, Yangon)
“သတင္းအခ်က္အလက္ႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရးနည္းပညာ” ေခတ္တြင္ ရံုး၊ ကုပၼဏီ ႏွင့္ အဖြဲ့အစည္းရွိ အိမ္ေထာင္သည္ ဝန္ထမ္းမ်ား အေနျဖင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ကာလအတြင္း လစာလည္း မျပတ္ဘဲ အိမ္မွေန၍ ကြန္ျပဴတာမ်ား အသံုးျပဳကာ အင္တာနက္ကေနတဆင့္ အလုပ္လုပ္ႏိုင္ရန္ အခြင့္အလမ္းမ်ားလည္း လိုအပ္သည္။ ထိုအခြင့္အလမ္းမ်ား ရရွိရန္ ဥပေဒ စည္းမ်ဥ္းမ်ားကို ျပန္လည္ဖြဲ့စည္းရန္လည္း လိုအပ္သည္။ သို့မွသာ အလုပ္ႏွင့္ မိသားစုေဝယ်ာဝစၥမ်ားကို မ်ွတစြာ တခ်ိန္တည္းမွာ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မွာျဖစ္သည္။ ဤသို့ လုပ္ေဆာင္ျခင္းျဖင့္ လစာဝင္ေငြမ်ားလည္း ေလ်ာ့သြားမည္ မဟုတ္ဘဲ အလုပ္လည္း ပိုမိုတြင္က်ယ္စြာ လုပ္ေဆာင္လာႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။
(Working on a laptop at home)
ထို့ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အိမ္ေထာင္သည္မ်ားအတြက္ အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းေျမာက္မ်ားစြာ လိုအပ္သည္။ တဖက္မွ မိမိ မိသားစု၊ ေဆြမ်ိဳး၊ အေပါင္းအသင္းမိတ္ေဆြမ်ားျဖင့္လည္း ေပ်ာ္ရႊင္စြာ ေနထိုင္ရင္း၊ အိမ္ေထာင္တာဝန္ကိုလည္း ေက်ပြန္စြာ ထမ္းေဆာင္ရင္း၊ အလုပ္ကိုလည္း တာဝန္ရွိရွိ လုပ္ေဆာင္ကာ လစာမ်ားလည္း လစ္ဟင္းမွုမရွိဘဲ ေအးခ်မ္းသာယာစြာ ေနထိုင္ႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။
References:
Labour Laws & Regulations. (2014). The Myanmar Garment Manufacturers Association. Retrieved 20 April 2016, from http://www.myanmargarments.org/factory-information/laws-regulations/
By: Mya Yun Hlwar